Veiligheid tijdens je wintersport

Skiën is statistisch gezien een relatief veilige sport. De meeste weken in de Alpen eindigen met spierpijn in plaats van gips. Maar als het misgaat, gaat het vaak snel en het verschil tussen een goedkoop en een duur ongeluk wordt vaker bepaald door het papierwerk vóór de reis dan door iets wat je op de piste doet. Dit is wat je moet weten.

Helm en andere beschermingsmiddelen

Een helm is tegenwoordig net zo vanzelfsprekend op de piste als de gordel in de auto. Op de meeste skigebieden draagt negen van de tien mensen een helm, en wie zonder skiet valt op. Voor kinderen is een helm bovendien verplicht in Italië en in meerdere Oostenrijkse deelstaten. Huur je uitrusting ter plaatse, dan is de helm vaak inbegrepen voor een paar euro per dag, maar een eigen helm die goed past is altijd beter dan een gehuurde die maar half zit.

• Helm- moet stevig zitten zonder te wiebelen, en wordt vervangen na een harde klap, ook als hij er nog heel uitziet.
• Goggles- beschermt zowel tegen de zon als tegen takken en ijskorrels. Een goede bril is veiligheidsuitrusting.
• Rugbescherming- standaard in het park en slim voor wie hard rijdt of off-piste gaat.
• Polsbescherming- de belangrijkste bescherming voor snowboarders, omdat de polsen de meeste valpartijen opvangen.
• Lawine-uitrusting(zender/ontvanger, schep, sonde) - verplichte kennis en uitrusting voor off-piste, nooit optioneel.

Wie heeft voorrang op de piste?

In de hele Alpen gelden de tien FIS-gedragsregels, en ze fungeren als de verkeersregels op de piste. Rechtbanken in de Alpenlanden oordelen hiernaar bij botsingen. De belangrijkste:

1. Wie lager skiet heeft voorrang. Als je van bovenaf of van achteren komt, ben jij verantwoordelijk om een lijn te kiezen die niemand lager op de piste in gevaar brengt.
2. Inhalen mag aan beide kanten, maar met zo'n ruime marge dat de ingehaalde skiër zich vrij kan blijven bewegen.
3. Kijk omhoog voordat je vertrekt of een piste oversteekt, degene die aankomt heeft voorrang.
4. Stop nooit op smalle of onoverzichtelijke plekken, en sta snel op na een val.
5. Pas je snelheid aan op basis van zicht, ondergrond en je eigen kunnen. In de praktijk regel nummer één.
6. Bij een ongeluk ben je verplicht om te helpen en geef je gegevens door, net als bij een verkeersongeval.

De meest voorkomende ongelukken

De blessurestatistieken bij skiën zijn opvallend stabiel van jaar tot jaar. De knie is het zwakke punt van de skiër (de draaikracht wanneer de ski grip krijgt, veroorzaakt ongeveer een op de drie blessures), terwijl snowboarders juist de statistieken voor polsblessures aanvoeren. Geschatte verdeling volgens internationale blessurestudies:

De meeste ongelukken gebeuren bovendien 's middags op dag twee en drie, wanneer de benen vermoeid zijn maar het zelfvertrouwen alweer is opgeladen. De laatste afdaling voor de lunch en de laatste run van de dag zijn klassieke risicomenten op de piste. Het is zelden verkeerd om die ene afdaling over te slaan.

De verzekering geldt op de piste, lees de kleine lettertjes

Hier komt de belangrijkste zin van de gids: de reisdekking geldt normaal alleen op gemarkeerde pistes en in skigebieden. Ga je off-piste buiten gemarkeerd gebied zonder gids, dan kunnen zowel behandelkosten als reddingsacties voor eigen rekening komen, en een helikopter in de Alpen kost al snel tienduizenden euro's. Verschillende verzekeraars accepteren off-piste als je met een gecertificeerde gids rijdt, maar dat is een voorwaarde, geen vanzelfsprekendheid. Lees dus de voorwaarden van jouw verzekeraar voordat je buiten de piste gaat.

De blauwe Europese zorgpas, bestel voor vertrek

De Europese zorgpas (de blauwe kaart) geeft je recht op noodzakelijke zorg onder dezelfde voorwaarden als de lokale inwoners in de hele EU/EER en Zwitserland. Dus in Oostenrijk, Italië, Frankrijk en Zwitserland, de hele Alpen. Zo werkt het:

• Gratis. De kaart is gratis, zowel om aan te vragen als om te verlengen, en is drie jaar geldig.
• Bestel voor het hele gezelschap in één keer. Je logt één keer in op de overheidssite en vraagt aan voor jezelf en voor kinderen onder de 18 waarvoor je ouderlijk gezag hebt. Elke persoon heeft een eigen kaart nodig, ook baby's, en het aanvragen van één of zes kaarten kost evenveel tijd.
• Reken op ongeveer tien dagen levertijd. De kaart komt per post en kan niet versneld worden, dus vraag hem aan op dezelfde dag dat je je verblijf boekt.
• Dekt noodzakelijke behandeling bij zorgverleners binnen het publieke zorgstelsel. Je betaalt dezelfde eigen bijdrage als de lokale inwoners.
• Dekt niet privéklinieken (gebruikelijk in skigebieden!), repatriëring naar Nederland, pistehulp of helikopter.

Bestel de Europese zorgpas via zorgverzekeringslijn.nl › Wil je precies weten wat de kaart je in elk land biedt, dan vind je het overzicht van de EU opJouw Europa.

Als er een ongeluk gebeurt, in welke volgorde doe je wat?

Dit is de vraag waar je het moeilijkst helder over kunt nadenken als het eenmaal gebeurt, dus lees dit nu in plaats van later. De basisregel: bel eerst de alarmcentrale, betaal zelf als laatste.

1. Eerste hulp op de piste. Waarschuw de pistewacht via het liftpersoneel of het noodnummer dat op de skipas en de pistekaart staat. In de hele EU werkt 112. Pistehulp en helikopter worden door hen besteld, niet door jou.
2. Bel de alarmcentrale van je reisverzekering voordat een grotere behandeling begint. Het nummer staat op je verzekeringspolis en in de app van je verzekeraar. De alarmcentrale heeft verschillende namen afhankelijk van de verzekeraar: SOS International, Falck Global Assistance of Europeiske ERV zijn de bekendste. Ze zijn 24 uur per dag bereikbaar en spreken Nederlands. Bel je hen eerst, dan kunnen ze het ziekenhuis rechtstreeks betalen, behandeling in een privékliniek goedkeuren en thuisvervoer regelen. Bel je achteraf, dan loop je het risico zelf voor de kosten op te draaien.
3. Toon de Europese zorgpas ter plaatse. Bij publieke zorgverleners zorgt de kaart ervoor dat je dezelfde patiëntbijdrage betaalt als een lokale inwoner, in plaats van de volledige kosten. Bij privéklinieken, die gangbaar zijn in skioorden, helpt de kaart helemaal niet. Daar geldt de betalingsgarantie van de alarmcentrale.
4. Kun je zelf voorschieten? Ja, kleine bedragen gaan prima, en soms is er geen andere keuze. Maar bewaar alt: originele bonnen, medische verslagen, röntgenuitslagen, recepten en bonnen van taxi of vervoer. Zonder documentatie is het lastig om een vergoeding te krijgen. Gaat het om een groot bedrag, bel dan eerst de alarmcentrale en laat hen de factuur direct afhandelen.
5. Meld de schade bij je verzekeraar zodra je thuis bent, ook als je al contact hebt gehad met de alarmcentrale. Dat zijn twee verschillende zaken: de alarmcentrale regelt de hulpverlening, de schademelding regelt de vergoeding. De meeste verzekeraars hanteren een termijn, vaak een jaar, maar doe het terwijl alles nog vers in je geheugen zit.

Sla het nummer van de alarmcentrale alvast thuis op in je telefoon, samen met je polisnummer. Midden in een ongeluk op een piste met slecht bereik heeft niemand zin om in een verzekeringspolis te zoeken.

Reisverzekering, controleer wat deze dekt

Je inboedelverzekering bevat bijna altijd een reisverzekering die geldt voor de eerste 45 dagen van je reis. Die dekt wat de Europese zorgpas niet dekt: behandelkosten volledig, repatriëring, redding op de piste en vergoeding bij blijvend letsel. Voor vertrek:

• Controleer of de reisdekking nog in je verzekering zit en welke huisgenoten deze omvat.
• Lees de uitsluitingen: off-piste, snowpark, wedstrijden en soms helikopterskiën worden per verzekeraar verschillend behandeld.
• Sla het alarmnummer van je verzekeraar, SOS International of vergelijkbaar, op in je telefoon voordat je het nodig hebt.
• Boek je losse reisdiensten apart, dan zit daar soms een verzekering bij inbegrepen. Check goed wat die dekt, zodat je niet dubbel betaalt of zonder dekking zit.

Twee aanvullingen die de moeite waard zijn om te kennen. De skipas bevat normaal gesproken geen verzekering, maar veel liftmaatschappijen verkopen een vrijwillige aanvullende verzekering bij de kassa. De bekendste is de Franse Carré Neige, die per dag bij de skipas wordt gekocht en pisteredding en behandelkosten ter plaatse dekt. Betaalkaart kan ook dekking bieden: veel premiumkaarten, bijvoorbeeld American Express en Revolut Premium/Metal, bevatten een reisverzekering met annuleringsdekking, vaak onder voorwaarde dat het verblijf met die kaart is betaald. De dekkingsniveaus variëren sterk, dus lees de kaartvoorwaarden net zo zorgvuldig als de verzekeringspolis.

Veelgestelde vragen

Lees verder

Verzekeringsvoorwaarden verschillen per maatschappij en wijzigen tussen seizoenen. Je eigen verzekeringsbewijs is altijd leidend. Helmregels en lokale voorschriften kunnen veranderen. Check de geldende regels voor jouw skigebied. Deze pagina bevat algemene informatie en is geen verzekeringsadvies.